وام نگرفتهاید، چک برگشتی ندارید و قسط عقبافتادهای هم در کار نیست اما رتبه اعتباریتان پایین است که ماجرای آن را باید در سابقه مالی کم دنبال کرد.
شاید برای شما یا یکی از نزدیکانتان هم این اتفاق افتاده باشد؛ تا امروز هیچ وامی نگرفتهاید که قسطش عقب افتاده باشد، تازه وارد بازار کار شدهاید و حتی سابقه مالیاتی معوق یا چک برگشتی هم ندارید، اما وقتی برای دریافت وام درخواست اعتبارسنجی میدهید، با یک رتبه اعتباری پایین مواجه میشوید.
اینجاست که ممکن است بانک به دلیل پایین بودن رتبه اعتباری، با درخواست وام شما موافقت نکند. اما سؤال طبیعی این است که «من که بدحساب نبودهام، پس چرا رتبه اعتباری پایینی دارم؟»
پاسخ این سؤال لزوماً به بدحسابی برنمیگردد. پایین بودن رتبه اعتباری همیشه به معنای سابقه منفی مالی نیست و در برخی موارد ناشی از نبود سابقه مالی کافی برای ارزیابی فرد است.
یکی از عواملی که میتواند در ارزیابی اعتباری افراد اثرگذار باشد، سن است. بهطور طبیعی هرچه فرد جوانتر باشد، معمولاً سابقه مالی کوتاهتری دارد و داده کمتری برای ارزیابی رفتار مالی او وجود دارد.
در مقابل فردی که چند دهه وارد فعالیت اقتصادی بوده، حقوق دریافت کرده، دارایی داشته، حساب بانکی فعال داشته و تعهدات مالی خود را انجام داده است، اطلاعات بیشتری در اختیار نظام اعتبارسنجی قرار میدهد.
به بیان سادهتر یک فرد جوان ممکن است هیچ سابقه بدی نداشته باشد اما سابقه خوب کافی هم نداشته باشد.
از سوی دیگر ممکن است فرد اساساً گردش مالی قابل توجهی نداشته باشد یا تاکنون فعالیت مالی گستردهای انجام نداده باشد. نداشتن سابقه دریافت تسهیلات، نداشتن دستهچک، محدود بودن تراکنشهای مالی و حتی نداشتن سابقه پرداخت مالیات میتواند باعث شود داده کافی برای شناخت رفتار مالی فرد وجود نداشته باشد.
در چنین شرایطی اعتبارسنجی الزاماً نمیگوید این فرد «بدحساب» است؛ بلکه ممکن است عملاً اطلاعات کافی برای اینکه بتوان درباره میزان پایبندی او به تعهدات مالی قضاوت کرد، وجود نداشته باشد.
چرخهای که برای جوانها بیشتر شکل میگیرد
اما مسئله از جایی پیچیده میشود که فرد برای بالا بردن رتبه اعتباری خود به سابقه مالی نیاز دارد؛ سابقهای که طبق اطلاعات کسبشده از شرکتهای اعتبارسنجی، یکی از راههای ایجاد آن دریافت تسهیلات و بازپرداخت منظم اقساط است.
یعنی فرد باید با عمل به تعهدات مالی خود به مرور ردپایی از رفتار اعتباریاش ایجاد کند تا اعتبارسنجی بتواند توانایی او در بازپرداخت بدهی را ارزیابی کند.
مشکل اما اینجاست که همین فرد برای دریافت وام به رتبه اعتباری مناسب نیاز دارد. در نتیجه کسی که هنوز سابقه دریافت وام و بازپرداخت اقساط ندارد، ممکن است به دلیل پایین بودن رتبه اعتباری از دریافت تسهیلات محروم شود؛ در حالی که اگر امکان دریافت یک وام کوچک را داشته باشد و اقساط آن را بهموقع پرداخت کند میتواند سابقه اعتباری خود را تقویت کند.
این همان چرخه معروف «مرغ و تخممرغ» است؛ فرد برای بالا بردن اعتبارش باید وام بگیرد، اما برای گرفتن وام هم باید اعتبار کافی داشته باشد.
با این حال این چرخه بنبست ندارد و فردی که سابقه اعتباری محدودی دارد میتواند از مسیرهای کمریسکتر برای ساختن سابقه مالی خود استفاده کند. یکی از این راهها شروع با تسهیلات قرضالحسنه خرد در بانکهای قرضالحسنه است. فرد میتواند با دریافت یک وام کوچک و پرداخت منظم اقساط، سابقهای از پایبندی خود به تعهدات مالی ایجاد کند و به مرور داده بیشتری برای ارزیابی اعتباری در اختیار نظام اعتبارسنجی قرار دهد.
راه دیگری برای ساختن سابقه اعتباری
راه دیگر برای فردی که سابقه مالی محدودی دارد ایجاد گردش مالی در همان بانکی است که قصد دارد از آن تسهیلات بگیرد.
برای مثال فرد میتواند درآمد، حقوق یا سایر دریافتهای خود را در حساب همان بانک متمرکز کند و بخشی از پرداختهای روزمره و فعالیتهای مالی خود را از طریق آن حساب انجام دهد.
در این حالت با گذشت زمان دادههای بیشتری از وضعیت مالی و الگوی گردش حساب فرد در اختیار بانک قرار میگیرد.
این اطلاعات میتواند به بانک کمک کند تصویر دقیقتری از رفتار مالی مشتری به دست آورد؛ اینکه درآمد او چقدر است، گردش حسابش چگونه است و آیا توانایی ایفای تعهدات مالی را دارد یا خیر.
بنابراین پایین بودن رتبه اعتباری برای فردی که هیچ سابقه منفی ندارد لزوماً به معنای بدحساب بودن نیست؛ گاهی مشکل اصلی نبود سابقه است.
چنین فردی به جای تلاش برای دریافت وام بزرگ میتواند از تعهدات مالی کوچک و قابل مدیریت شروع کند یا با ایجاد گردش مالی منظم، داده لازم برای ارزیابی اعتباری خود را در اختیار بانک قرار دهد.
در واقع هدف اعتبارسنجی قرار نیست فقط پیدا کردن بدحسابها باشد؛ بلکه باید کمک کند افراد خوشحسابی که هنوز فرصت اثبات رفتار مالی خود را پیدا نکردهاند نیز بتوانند به تدریج اعتبار خود را بسازند. https://safireeghtesad.ir/vdci3raz.t1azq2bcct.html